Dawna fabryczna świetność Pruszkowa

Uncategorized

Porcelit, „Ołówki”, Mechanicy – choć po niektórych z pruszkowskich fabryk i zakładów pozostało tylko wspomnienie, to jednak nadal są symbolem dawnej przemysłowej potęgi miasta.

Starsi mieszkańcy Pruszkowa doskonale pamiętają te miejsca i towarzyszący im klimat. Albo sami pracowali w jednym z dużych zakładów, albo znali osobiście kogoś tam zatrudnionego. Ci, którzy zamieszkali tu w ostatnich latach na pewno przynajmniej raz usłyszeli wzmiankę o Porcelicie, „Ołówkach” czy Mechanikach. A dokładniej o Zakładach Porcelitu Stołowego, fabryce „Majewski St i S-ka” i Fabryce Obrabiarek Mechanicy.

Po budynkach tych przemysłowych gigantów nie pozostało zbyt wiele śladów. Część zabudowań związanych z ich działalnością zburzono, część zaadoptowano na cele mieszkalne czy usługowe. Te budynki i fragmenty zabudowań, które przetrwały, przypominają jednak o ważnej części historii miasta. Tak jest w przypadku Pałacyku Porcelitu przy al. Armii Krajowej. 

Zabytek pochodzi z 1872 roku i początkowo służył jako rezydencja rodziny Teichfeldów, właścicieli fabryki fajansu. Na początku XX wieku w wytwórni zatrudnionych było prawie 200 osób. Wytwarzano tam serwisy stołowe, kawowe, naczynia kuchenne, kafle majolikowe (kolorowe i bogato zdobione) a także ogniotrwałą cegłę i „garnitury umywalniane”. Po II wojnie światowej fabrykę znacjonalizowano i nadano jej najpierw nazwę Zakładów Fajansu w Pruszkowie, a potem Zakładów Porcelitu Stołowego „Pruszków”. Fabrykę ostatecznie zlikwidowano w 2001 r. po ogłoszeniu upadłości. Jedyny zachowany po niej znak na mapie miasta to właśnie Pałacyk Porcelitu. Obecnie jest on własnością jednej z dużych firm deweloperskich.

Śladem po innym dużym zakładzie, pruszkowskich „Mechanikach”, jest obecnie wyłącznie plac ich imienia. W miejscu dawnych hal fabrycznych wyrosło nowoczesne osiedle. Tętni tam więc życie, ale już zupełnie inne niż przed laty. Fabryka przy ul. Sienkiewicza powstała w 1920 roku z inicjatywy Stowarzyszenie Mechaników Polskich z Ameryki. W 1948 r. zmieniono jej nazwę na Zakłady Przemysłowe „1 Maja”. Produkowano frezarki i obrabiarki, a także działa przeciwpancerne. Działała tam szkoła zawodowa przemysłu metalowego. Fabrykę zlikwidowano w 2000 r., a pofabryczne hale zniknęły cztery lata później. 

Więcej pamiątek pozostało po słynnej nie tylko w Pruszkowie fabryce ołówków. Co więcej, firma działa do dziś, ale już w innej części miasta, przy ulicy Kredkowej. Zakład „Majewski St. i Ska” powstał w 1889 roku. Działalność rozpoczęto od produkcji kredek i ołówków, aby po kilku latach rozszerzyć asortyment o linijki, spinacze, stalówki i inne artykuły biurowe. Uznanie i światową renomę przyniosło wyróżnienie dla technicznych ołówków Polonia 340, przyznane na wystawie światowej w Paryżu w 1935 r. Po dawnych zabudowaniach fabryki pozostała ceglana kamienica przy ul. Obrońców Pokoju i zabytkowy budynek na Osiedlu Grafitowe. Nowoczesna siedziba firmy mieści się na Gąsinie.

  •  
  •  
  •  
  •   
  •  
  •  

Byłeś świadkiem wypadku? Stoisz w gigantycznym korku? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie? Poinformuj o tym innych mieszkańców Pruszkowa, Grodziska i okolic. Przesyłaj zdjęcia i informacje do redakcji WPR24.pl na adres e-mail: kontakt@wpr24.pl lub SMS i MMS pod nr tel. 600 924 925.